مطالعه کیفی بازنمایی پیامدهای اقتصاد مرزی در زندگی مرزنشینان کردستان

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.

2 کارشناسی ارشد توسعه محلی و دبیر آموزش وپرورش بوکان

چکیده

این مقاله در پی سنجش پیامدهای منفی سیاست‌های مختلف اقتصادی در مناطق مرزی، با تاکید بر بازاچه‌های مرزی است. سوال محوری مقاله این است که سیاست‌های اقتصادی در مناطق مرزی بانه و مریوان چه پیامدهای منفی اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی به همراه داشته است.روش تحقیق کیفی و فن مصاحبه و مشاهده برای گردآوری داده‌ها و مطالعه زیست جهان مردمان این منطقه انتخاب گردیده است. جهت تحلیل داده‌ها، روش نظریه زمینه‌ای مورد استفاده قرار گرفته است. داده‌ها در دو بخش توصیفی و تبینی، تحلیل شده‌اند. در بخش اول، یافته‌های توصیفی چون سن، تحصیلات مورد توصیف واقع شده‌اند و در بخش تبینی بر پایه مصاحبه‌ها 6 مقوله منفک شده از هم مورد تحلیل قرار گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد که سیاست‌های اقتصادی در مناطق مرزی از لحاظ اشتغال متناس بو متوازن نبوده و بیشتر افراد دارای نفوذ و قدرت از آن سهم برده‌اند. در بخش درآمد وضعیت افراد در اوایل به نسبت امروزه خیلی بهتر بود، ولی امروزه درآمد آنان به شدت کاهش پیدا کرده است. قاچاق کالا به نسبت قبل از اجرای سیاست‌های اقتصادی کم‌رنگ‏تر شده است، ولی باز به دلیل سیاست‌هایی چون بستن بازارچه‌ها قاچاق از بین نرفته است و کماکان کم و بیش ادامه دارد. مشاغل تولیدی- صنعتی خرده‌پا به شدت تحت تاثیر و تحلیل رفته است و رشدی منفی داشته است. یکی دیگر از پیامدهای این سیاست‌ها، بحث افت کمی و کیفی تحصیلات جوانان است، که شدت آن با اوج رونق بازار و تجارت مرزی همزمان بوده است. از دیگر پیامدهای منفی سیاست‌های اقتصادی، بحث اجتماعی ذهنیت‌یابی پولی مردمان این نواحی است که پول و مالکیت فردی به یکی از علل وجودی ارزش و شأن اجتماعی و قدرتمند شدن بدل شده است. مقوله هسته نیز با توجه به دیگر مقولات و مشمولیت آنان تحت عنوان شکنندگی زندگی اقتصادی مرزنشینان صورت بندی شده است.

کلیدواژه‌ها